Регионална соработка и климатски промени
Земјите од Медитеранот и Западниот Балкан се исклучително ранливи на климатските промени, поради што е неопходна регионална соработка во управувањето со пожари на отворено. Постои потреба од промена на стариот социјалистички менталитет на одлучување „одгоре-надолу“ кон нов концепт поддржан од Швајцарската агенција за развој, каде што фокусот е ставен на локалните заедници и креирањето политики „оддолу-нагоре“.
Предизвици со менталитетот и институциите
Еден од најголемите предизвици е промената на начинот на размислување кај граѓаните за да ја прифатат сопствената одговорност и да ги напуштат традиционалните, штетни методи како палењето на земјоделскиот отпад и плевелот. Институционално, сите земји од Западниот Балкан се соочуваат со слични проблеми:
- Недостиг од кадар и специфично знаење.
- Слаба координација помеѓу институциите на хоризонтално и вертикално ниво.
- Потреба од законски измени за подобра контрола и поефикасен пристап до правда.
Програмата за управување со пожари на ниво на предел
Тековната програма овозможува размена на знаења и практични примери помеѓу чинителите од регионот преку форумски дискусии. Проектот што го спроведува Локалната акциона група (ЛАГ) Плачковица опфаќа четири општини: Карбинци, Радовиш, Штип и Конче. Наместо секоја општина да работи изолирано на својата територија, се воведува иновативен пристап за изработка на заеднички план за управување со пожари на ниво на предел, бидејќи пожарите не познаваат административни граници.
Локална мобилизација и превенција
Процесот е партиципативен, со цел локалното население да го чувствува планот како своја одговорност. Во рамките на проектот:
- Бројот на доброволни противпожарни друштва е зголемен од еден на четири.
- Формирано е заедничко координативно тело помеѓу општините, противпожарните единици и граѓанските организации.
- Извршено е мапирање на „жешки точки“ (hot spots) во соработка со институции како Национални шуми, ЦУК, ДЗС, полицијата и армијата.
Причини за пожарите и едукација
Мапирањето покажува дека пожарите најчесто се појавуваат во близина на населени места и земјоделски површини, што укажува на човечки фактор. Причините варираат од невнимание при чистење плевел, палење пасишта од страна на сточари за обнова на тревата, па сè до намерно палење заради илегална сеча или добивање бесплатно огревно дрво. Поради продолжените периоди на суша предизвикани од климатските промени, неопходни се континуирани едукативни кампањи на терен. Овој модел на заедничка координација се нуди како пример кој може да се тестира и во други микрорегиони во Македонија и Западниот Балкан.